Sản xuất và tiêu dùng bền vững: Doanh nghiệp chuyển từ cam kết sang hành động

Kinh tế tuần hoàn

22/07/2026

Sản xuất và tiêu dùng bền vững đang trở thành yêu cầu tất yếu đối với cộng đồng doanh nghiệp khi các tiêu chuẩn về môi trường, phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội ngày càng được các thị trường xuất khẩu đặt ra khắt khe hơn.

Hiện nay, thay vì chỉ dừng ở những cam kết, nhiều doanh nghiệp đã chủ động đổi mới công nghệ, cải tiến quản trị và xây dựng mô hình sản xuất theo hướng tuần hoàn nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường và tạo nền tảng cho tăng trưởng dài hạn.

Xu hướng này cũng phù hợp với định hướng của Chính phủ trong Chương trình hành động quốc gia về sản xuất và tiêu dùng bền vững giai đoạn 2021–2030. Chương trình hướng đến sử dụng hiệu quả tài nguyên, nguyên liệu và năng lượng; phát triển các sản phẩm thân thiện với môi trường; thúc đẩy tái sử dụng, tái chế và giảm cường độ sử dụng nguyên, nhiên vật liệu trong các ngành công nghiệp chủ lực.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp, động lực chuyển đổi không chỉ đến từ các chính sách hỗ trợ mà còn xuất phát từ chính nhu cầu của thị trường. Các nhà nhập khẩu và tập đoàn đa quốc gia ngày càng yêu cầu minh bạch về phát thải, sử dụng năng lượng, truy xuất nguồn gốc và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn ESG trong toàn bộ chuỗi cung ứng.

Dây chuyền sản xuất veston May 10 (Ảnh: N.T)

Theo ông Thân Đức Việt, Tổng Giám đốc Tổng Công ty May 10, các tiêu chuẩn phát triển bền vững hiện đã trở thành điều kiện quan trọng để doanh nghiệp duy trì và mở rộng đơn hàng xuất khẩu. Vì vậy, doanh nghiệp không thể chỉ cải tiến từng công đoạn mà phải chuyển đổi đồng bộ từ quản trị, công nghệ đến tổ chức sản xuất.

Trong khoảng 5 năm trở lại đây, May 10 đã triển khai chiến lược chuyển đổi kép gồm chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Doanh nghiệp tăng cường ứng dụng công nghệ trong quản trị, quản lý chất lượng và tối ưu hóa quy trình sản xuất; đồng thời đầu tư các giải pháp tiết kiệm năng lượng, sử dụng hiệu quả nguyên phụ liệu và từng bước đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường của các thị trường xuất khẩu, đặc biệt là châu Âu.

Bên cạnh ngành dệt may, nhiều doanh nghiệp sản xuất hàng tiêu dùng cũng coi phát triển bền vững là một chiến lược kinh doanh dài hạn. Vinamilk là một trong những doanh nghiệp tiên phong triển khai mô hình sản xuất theo hướng kinh tế tuần hoàn, đầu tư hệ thống điện mặt trời tại các nhà máy và trang trại, sử dụng năng lượng sinh khối, tối ưu hóa tiêu thụ nước, đồng thời tăng cường tái chế và giảm lượng chất thải phát sinh trong quá trình sản xuất. Doanh nghiệp cũng từng bước xây dựng các nhà máy theo tiêu chuẩn xanh, góp phần giảm phát thải khí nhà kính và nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên.

Pin năng lượng mặt trời tại Trang trại Vinamilk Organic giúp tiết kiệm điện năng (Ảnh: thuongtruong)

Thực tế cho thấy, sản xuất bền vững ngày nay không chỉ dừng ở việc tiết kiệm điện, nước hay nguyên liệu mà đã mở rộng sang toàn bộ vòng đời của sản phẩm. Ngay từ khâu thiết kế, doanh nghiệp đã phải tính toán khả năng tái sử dụng, tái chế vật liệu, giảm phát sinh chất thải và hạn chế phát thải carbon. Đây cũng là xu hướng mà nhiều tập đoàn đa quốc gia đang áp dụng đối với các nhà cung cấp trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi xanh vẫn đặt ra nhiều thách thức, đặc biệt đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa khi nguồn lực tài chính, công nghệ và nhân lực còn hạn chế. Việc đầu tư thiết bị tiết kiệm năng lượng, áp dụng các hệ thống quản lý môi trường hay đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế đều đòi hỏi chi phí đáng kể. Do đó, cùng với nỗ lực của doanh nghiệp, việc tiếp tục hoàn thiện cơ chế hỗ trợ về tài chính, chuyển giao công nghệ, đào tạo và tư vấn kỹ thuật sẽ đóng vai trò quan trọng trong thúc đẩy sản xuất và tiêu dùng bền vững.

Trong bối cảnh các quy định về môi trường ngày càng trở thành "giấy thông hành" để hàng hóa tiếp cận thị trường quốc tế, phát triển bền vững không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu tất yếu. Những doanh nghiệp chủ động đầu tư công nghệ, sử dụng hiệu quả năng lượng và tài nguyên, áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn sẽ không chỉ đáp ứng các tiêu chuẩn mới của thị trường mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh, gia tăng giá trị thương hiệu và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững trong dài hạn.

Tags: