Tái chế xơ mướp thành sản phẩm xanh xuất khẩu

Sản xuất bền vững

20/07/2026

Tận dụng xơ mướp – một phụ phẩm quen thuộc trong đời sống nông thôn, doanh nghiệp Mr. Mướp (Đồng Tháp) đã sáng tạo nên nhiều sản phẩm thân thiện môi trường, mở ra hướng đi mới cho sản xuất bền vững và gia tăng giá trị kinh tế từ nông nghiệp.

Từ lâu, trái mướp già phơi khô (xơ mướp) đã được ông bà ta sử dụng như một vật dụng tự nhiên để tắm rửa, chùi rửa chén bát. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của công nghiệp, các sản phẩm thay thế từ vật liệu tổng hợp dần phổ biến, kéo theo hệ lụy về rác thải nhựa và ô nhiễm môi trường.

Nhận thấy giá trị bị lãng quên của loại phụ phẩm này, năm 2017, anh Đỗ Đăng Khoa (Đồng Tháp) đã sáng lập thương hiệu Mr. Mướp với mong muốn “đánh thức” xơ mướp, biến nó thành nguyên liệu cho các sản phẩm tiêu dùng xanh, góp phần giảm thiểu rác thải và tạo sinh kế bền vững cho nông dân.

Các sản phẩm từ xơ mướp của Mr Mướp có mặt tại cửa hàng Vietnam one stop - khu Grand World (Phú Quốc)

Theo chia sẻ, quy trình sản xuất các sản phẩm từ xơ mướp không quá phức tạp nhưng đòi hỏi sự tỉ mỉ và sáng tạo. Sau khi thu mua từ nông dân, mướp khô được làm sạch, phơi khô và đưa vào máy cán để định hình trước khi dập khuôn thành các sản phẩm khác nhau.

Phần lớn sản phẩm được làm thủ công, vì vậy mỗi sản phẩm mang một màu sắc và nét độc đáo riêng. Tùy theo mục đích sử dụng, xơ mướp được xử lý với độ dày mỏng khác nhau nhằm tăng độ bền, độ dẻo và sự mềm mại.

Không dừng lại ở các sản phẩm truyền thống như bông tắm hay miếng rửa chén, Mr. Mướp còn sáng tạo ra các sản phẩm trang trí từ xơ mướp. Kết hợp cùng phụ phẩm nông nghiệp như vỏ bắp, quả mè (vừng), các sản phẩm hoa, quả khô mang vẻ đẹp mộc mạc nhưng độc đáo đã nhanh chóng thu hút thị trường.

Đặc biệt, từ một miếng xơ mướp nhỏ, doanh nghiệp có thể tạo ra đồ chơi cho thú cưng với chi phí sản xuất chỉ khoảng 6.000 - 7.000 đồng/sản phẩm. Khi xuất khẩu sang Nhật Bản, sản phẩm này đạt giá khoảng 100 yên (hơn 21.000 đồng), cho thấy tiềm năng gia tăng giá trị đáng kể.

Hiện nay, các sản phẩm của Mr. Mướp đã có mặt tại hệ thống siêu thị AEON (Nhật Bản) và duy trì xuất khẩu ổn định sang thị trường Nhật Bản, Hàn Quốc. Các dòng sản phẩm đa dạng như đồ chơi thú cưng, dụng cụ chùi rửa, bông tắm… ngày càng được người tiêu dùng quốc tế ưa chuộng nhờ tính thân thiện môi trường.

Tại thị trường trong nước, sản phẩm cũng được phân phối tại các hệ thống bán lẻ lớn như Co.opmart, Satra, đồng thời đạt chứng nhận OCOP 3 sao và 4 sao. Nhiều sản phẩm khác như miếng lót giày, túi xách, miếng rửa mặt… đang tiếp tục thu hút sự quan tâm của người tiêu dùng.

Để đảm bảo nguồn cung ổn định, doanh nghiệp đã chủ động xây dựng vùng trồng và liên kết với khoảng 20 hộ nông dân, cung cấp khoảng 70% nguyên liệu đầu vào. Phần còn lại do doanh nghiệp tự chủ sản xuất.

Mướp là loại cây dễ trồng, thời gian sinh trưởng ngắn, chỉ khoảng 6 tháng, nhưng mang lại doanh thu lên tới 150 triệu đồng/ha, lợi nhuận khoảng 70%. Nhờ đó, nhiều nông dân đã lựa chọn trồng mướp như một hướng đi ổn định, ít rủi ro hơn so với các loại cây trồng khác. Trung bình mỗi ha đất trồng có thể tạo ra khoảng 80.000 sản phẩm, mang lại lợi nhuận khoảng 120 triệu đồng/vụ, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân địa phương.

Câu chuyện của Mr. Mướp cho thấy tiềm năng lớn trong việc tận dụng phụ phẩm nông nghiệp để phát triển các sản phẩm thân thiện môi trường. Không chỉ góp phần giảm thiểu rác thải nhựa, mô hình này còn tạo sinh kế bền vững cho nông dân, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn tại địa phương.

Trong bối cảnh tiêu dùng xanh ngày càng được quan tâm, những sáng kiến như Mr. Mướp không chỉ là giải pháp sản xuất hiệu quả mà còn góp phần thay đổi thói quen tiêu dùng, hướng tới một nền kinh tế xanh và bền vững hơn.

Tags: