Ngành dệt may đẩy mạnh sản xuất và tiêu dùng bền vững

Tiêu dùng bền vững

31/08/2026

Trước sức ép ngày càng lớn về giảm phát thải, sử dụng hiệu quả tài nguyên và minh bạch chuỗi cung ứng, ngành dệt may Việt Nam đang đẩy mạnh chuyển đổi theo hướng sản xuất xanh, kinh tế tuần hoàn, đồng thời thúc đẩy tiêu dùng bền vững để nâng cao năng lực cạnh tranh tại các thị trường xuất khẩu.

Xanh hóa sản xuất từ tiết kiệm năng lượng đến nguyên liệu tái chế

Dệt may là một trong những ngành sản xuất có mức tiêu thụ lớn về năng lượng, nước, nguyên liệu và chịu áp lực ngày càng cao về môi trường. Theo Chương trình hành động quốc gia về sản xuất và tiêu dùng bền vững giai đoạn 2021-2030, ngành dệt may được định hướng giảm từ 7-10% mức tiêu hao nguyên, nhiên vật liệu.

Thực tế, nhiều doanh nghiệp đã chuyển từ tư duy “sản xuất xanh” sang quản trị toàn bộ vòng đời sản phẩm. Các giải pháp được chú trọng gồm tiết kiệm điện, sử dụng năng lượng tái tạo, tối ưu hóa nước và hóa chất, đổi mới công nghệ, sử dụng nguyên liệu tái chế, kiểm kê phát thải khí nhà kính và số hóa truy xuất nguồn gốc.

Tại không ít doanh nghiệp cho thấy chuyển đổi xanh đang dần đi vào chiều sâu. Tổng công ty May 10 đã đầu tư đồng bộ cho chiến lược xanh hóa, trong đó có chuyển đổi nồi hơi sử dụng than sang viên nén gỗ biomass và lắp đặt điện mặt trời áp mái tại một số đơn vị. Doanh nghiệp tiếp tục xác định chuyển đổi xanh, công nghệ, số hóa và thực hành tiết kiệm là những giải pháp trọng tâm nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất.

May 10 đã đầu tư nhiều giải pháp chuyển đổi xanh trong sản xuất (Ảnh: May 10)

Ở cấp độ toàn chuỗi, Vinatex định hướng phát triển hệ sinh thái sản xuất xanh, thông minh, tuần hoàn, đồng thời tăng liên kết giữa các khâu sợi, dệt, nhuộm và may, qua đó nâng cao khả năng truy xuất nguồn gốc và đáp ứng yêu cầu của các thị trường xuất khẩu.

Những chuyển động này cho thấy sản xuất và tiêu dùng bền vững đang chuyển từ yêu cầu mang tính định hướng sang yếu tố trực tiếp tác động đến năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Không chỉ giảm tiêu hao năng lượng, nước và nguyên liệu, doanh nghiệp còn phải kiểm soát phát thải, minh bạch chuỗi cung ứng và từng bước tham gia vào mô hình kinh tế tuần hoàn.

Theo định hướng tăng trưởng xanh của ngành Công Thương, nâng cao hiệu suất sử dụng năng lượng, giảm tiêu hao trong sản xuất và tăng tỷ trọng năng lượng tái tạo là những giải pháp quan trọng để giảm phát thải và nâng cao hiệu quả kinh tế.

Từ sản xuất xanh đến tiêu dùng có trách nhiệm

Cùng với thay đổi phương thức sản xuất, tiêu dùng bền vững đang trở thành một yêu cầu quan trọng đối với ngành dệt may. Người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến nguồn gốc nguyên liệu, độ bền, khả năng tái sử dụng, sửa chữa và tái chế của sản phẩm. Điều này tạo động lực để doanh nghiệp thiết kế sản phẩm có vòng đời dài hơn, giảm chất thải và tăng khả năng thu hồi nguyên liệu.

Đặc biệt, các quy định mới của Liên minh châu Âu đang đặt ra yêu cầu cao hơn về tính bền vững và khả năng truy xuất sản phẩm. Trong khuôn khổ Quy định Ecodesign for Sustainable Products (ESPR), dệt may là một trong những nhóm sản phẩm ưu tiên và dự kiến sẽ có các yêu cầu riêng về hộ chiếu sản phẩm kỹ thuật số (Digital Product Passport - DPP).

DPP sẽ giúp cung cấp thông tin về sản phẩm, thành phần vật liệu, nguồn gốc và các đặc tính liên quan đến tính bền vững, qua đó tăng tính minh bạch của chuỗi cung ứng và hỗ trợ hoạt động sửa chữa, tái sử dụng, tái chế.

Xu hướng tiêu dùng thời trang bền vững ngày càng gia tăng, đặc biệt là giới trẻ (Ảnh: tuoitre)

Chị Lưu Hà Anh - phường Khương Đình,TP Hà Nội chia sẻ: “Tôi nghĩ quần áo nếu có chất lượng tốt, sử dụng được lâu và có thông tin rõ ràng về chất liệu, nguồn gốc thì sẽ được người tiêu dùng ưu tiên hơn. Nếu doanh nghiệp làm tốt những yếu tố này, tôi sẵn sàng cân nhắc lựa chọn sản phẩm dù giá có thể cao hơn một chút.”

Theo chị Hà Anh, việc cung cấp thông tin minh bạch về sản phẩm rất quan trọng, bởi người tiêu dùng cần biết sản phẩm được làm từ nguyên liệu gì, có thể tái sử dụng hay tái chế hay không. Đây cũng là yếu tố góp phần hình thành thói quen tiêu dùng có trách nhiệm, qua đó tạo thêm động lực để doanh nghiệp dệt may đổi mới phương thức sản xuất.

Sản xuất và tiêu dùng bền vững hiện không chỉ là yêu cầu về trách nhiệm môi trường mà đang trở thành một phần của năng lực cạnh tranh. Đối với doanh nghiệp dệt may Việt Nam, chủ động tiết kiệm tài nguyên, giảm phát thải, sử dụng nguyên liệu tái chế, số hóa dữ liệu và minh bạch chuỗi cung ứng sẽ giúp đáp ứng tốt hơn các tiêu chuẩn quốc tế, đồng thời mở rộng cơ hội tham gia sâu hơn vào các chuỗi cung ứng toàn cầu.

Tags: